Emeritus hoogleraar Van Praag: Ondergang van het pensioenstelsel is verzinsel

“Maak ons midden in de nacht wakker en vraag naar het pensioensysteem en we stamelen gehoorzaam “onhoudbaar” en draaien ons om”. Dat zegt emeritus hoogleraar Bernard van Praag in een artikel in NRC Next, waarin hij zich scherp afzet tegen de bangmakerij rond de (on)houdbaarheid van ons pensioenstelsel. Die negatieve houding is onnodig en misleidend vindt hij.

Onhoudbaarheidsdogma bijna een religie
“Het probleem is dat er een soort gesloten kaste is ontstaan van kenners van de materie, allen devote gelovigen in het onhoudbaarheidsdogma”, schrijft Van Praag. Hij stelt vast dat deze bangmakerij is gebaseerd op databestanden van De Nederlandsche Bank en het CPB die voor niemand verder toegankelijk zijn. De gegevens waarop de conclusies zijn gebaseerd zijn dus moeilijk controleerbaar. Door het doemdenken rond het huidige pensioenstelsel verdwijnt bij jongeren de bereidheid om te participeren in “een ten dode opgeschreven systeem”.

Gepensioneerden staan aan de kant
Het pensioenbeleid van de Nederlandse overheid treft de 3,5 miljoen gepensioneerden hard. Van Praag spreekt er zijn verbazing over het dat de direct betrokkenen in de SER niet mogen meepraten over de aanstaande wijzigingen in het pensioenstelsel.

Rekenmethodiek slaat nergens op
Van Praag hekelt de “risicovrije” rentevoet die de DNB hanteert om de dekkingsgraad van pensioenen vast te stellen. Die rentevoet wordt vastgesteld op basis van de rente in de achterliggende 12 maanden. Die verandert veel te snel om een betrouwbare graadmeter te kunnen zijn. De verplichtingen van pensioenfondsen strekken zich over decennia uit. Dan zou het ook logischer zijn volgens Van Praag om die rentevoet vast te stellen op basis van een gemiddelde dat wordt berekend over een periode van 10, 20 jaar in plaats van enkele maanden. Dan zouden de pensioenfondsen er beter voor staan.

Het gaat beter dan voorgesteld wordt
De risicovrije rente gaat er bovendien vanuit dat pensioenfondsen alleen in staatsobligaties beleggen. Dat is niet zo. Ze beleggen ook in aandelen en vastgoed. Het werkelijk gerealiseerde rendement (6 tot 7%) is dan ook hoger dan het kunstmatig vastgestelde cijfer waarmee de Nederlandsche Bank rekent (1%).

Van Praag noemt het een absurde keuze. Het idee ontstaat dat de meeste fondsen in acute nood verkeren, terwijl daar geen aanleiding toe is. “Paniek over het beste systeem ter wereld” is dan ook niet nodig.

Oud subsidieert jong
Ook voor de constatering de “jongeren betalen voor de ouderen” is volgens Van Praag geen grond. Het is eerder omgekeerd. De werkenden betalen op dit moment te weinig premie voor hun toekomstige rechten :  “ze worden nu fors gesubsidieerd door de gepensioneerden”.

“Eigen” pensioenpotje wordt misschien erg klein
De SER wil toe naar individuele pensioenpotjes met collectieve risicodeling. Dat systeem leidt volgens Van Praag tot een uitermate onzeker pensioen. Gaat het goed dan kan het uitkomen op een uitkering van 160 procent van het middenloon, gaat het economisch slecht dan mogelijk op maar 30 procent. “Een flinke prijs voor het kennen van mijn pensioenpotje”, aldus Van Praag.

Bron: Nrc Next, 26 mei 2016; Titel “Pensioenpaniek is totaal onnodig”.

Originele artikel lezen, ga dan naar: https://blendle.com/i/nrc-next/pensioenpaniek-is-totaal-onnodig/bnl-nn-20160526-1_30_3

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *